ประวัติของสถานศึกษา
โรงเรียนพระปริยัติธรรมสามัญวัดสระเรียง
วัดสระเรียง ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช

            โรงเรียนพระปริยัติธรรมสามัญวัดสระเรียง ตั้งอยู่ในอาณาเขตของวัดสระเรียง ซึ่งมีเนื้อที่ ๓ ไร่ ๒ งาน ๖๙  ตารางวา ใช้ตั้งเป็น โรงเรียน ๑ไร่เท่านั้น ก่อนที่จะกลาย มาเป็นโรงเรียนพระปริยัติธรรมสามัญวัดสระเรียง วัดสระเรียงได้ดำเนินการเรียน การสอนนักธรรม- บาลีมาตั้งแต่ปี ๒๕๓๔ ต่อมาพระสิริคณาภรณ์ (ดร.สังคม โฆสโก) รองเจ้าคณะจังหวัดนครศรีธรรมราช (ปัจจุบันได้ลาสิกขาแล้ว) ต้องการ เปิดสอน หลักสูตรพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษา ด้วยแนวคิดที่ต้องการจะพัฒนาเยาวชนในชนบทที่ด้อยโอกาสให้ได้รับการศึกษา อย่างเท่าเทียม                 

            ดังที่ท่านกล่าวไว้ในวารสารอาทิตย์รายสัปดาห์ (๒๕๔๔, น. ๕๒ – ๕๓) ว่า “เพื่อตอบแทนบุญคุณพระศาสนา และช่วยเหลือเด็กที่ อยากเรียนแล้วไม่ได้เรียน จึงไป สำรวจตามโรงเรียนต่าง ๆ ในจังหวัดนครศรีธรรมราช ครูทุกคน ทุกโรงเรียนตอบเป็น เสียงเดียวกัน มีและมากด้วย . . . เกิดความคิดว่า ถ้าครั้งนั้นพระศาสนาไม่ให้โอกาส อาตมาคงไม่มีวันนี้ แล้วเด็กที่ขาดโอกาสในวันนั้น คงจะรอคอย โอกาสใครสักคนที่จะ ให้โอกาสเช่นกัน” ในปี ๒๕๓๔ หลังจาก ที่พระครูโฆสิตปริยัตยาภรณ์ สำเร็จการศึกษา ระดับปริญญาเอก จากมหาวิทยาลัยเดลฮี ประเทศอินเดียแล้ว ท่านได้ เริ่มงานด้าน การศึกษา สร้างโอกาสให้กับเยาวชนทันที  ด้วยการจัดตั้งโรงเรียน พระปริยัติธรรม . . .

            จึงประชุมปรึกษากับคณะครูอาจารย์ที่สอนนักธรรมบาลีในขณะนั้น ถึงแนวทางที่จะพัฒนาเยาวชนในชนบท โดยเฉพาะเยาวชน จากพื้นที่ทำนา ซึ่งมีโอกาสที่จะศึกษาต่อ น้อยกว่าเยาวชนกลุ่มอื่น ๆ ทั้งนี้ก็เพราะว่า เศรษฐกิจของครอบครัวไม่สามารถแบกรับภาระ ค่าใช้จ่ายรายวันของเยาวชนในโรงเรียนได้ เยาวชนส่วนมากจึงยังคงตกค้างอยู่หรือ ได้รับการศึกษาอย่างสูงก็แค่มัธยมศึกษาตอนต้น และต้องหยุดชะงักไป ด้วยตระหนักถึง ความสำคัญข้อนี้ ในที่สุดตัดสินใจจัดตั้งโรงเรียนพระปริยัติธรรมสามัญวัดสระเรียงขึ้น ในปี ๒๕๓๗ ตามหนังสือวัดสระเรียงที่ ๔๗/๒๕๓๗ ลงวันที่ ๒๕ มีนาคม ๒๕๓๗ และได้เปิดเรียนตั้งแต่วันที่ ๑๖ พฤษภาคม ๒๕๓๗ เป็นต้นมา

             อนึ่ง สภาการศึกษาสงฆ์ได้พิจารณาออกใบอนุญาตให้ ตามหนังสือเลขที่ ศธ ๖๔๐๔/๒๕๓๗ ลงวันที่ ๒๐  ตุลาคม ๒๕๓๗ และใบอนุญาตเลขที่ ๕๓/๒๕๓๗

            คณะกรรมการผู้ดำเนินการจัดตั้งมีดังนี้
            ๑. พระมหาภากร                ฐิตธมฺโม        เจ้าคณะจังหวัดนครศรีธรรมราช (รก.)
            ๒. พระครูโฆสิตปริยัตยาภรณ์                   เจ้าอาวาสวัดสระเรียง
            ๓. พระประหยัด                 วุธปญฺโญ (สุวรรณชาตรี)
            ๔. พระมหาชำนาญ             ภูริปญฺโญ (บุญทอง)
            ๕. พระสุภักษ์                     สุภทฺโท (บุรินทโกษ)
            ๖. พระมหาพยอม               สุเมธี (ปิดชิด)
            ๗. พระบรรจบ                    ชวโน (ศรีขาว)
            ๘. พระเจริญ                        วรปญฺโญ (บุษบงกรด)
            ๙. พระมหาสมชัย                สมชโย (แขกไทย)
            ๑๐. พระแคล้ว                     โชติปญฺโญ (เรืองรอด)
            ๑๑. พระมหาโสภณ             บัวจันทร์
            ๑๒. นายวิไล                       ศรีประไพ
            ๑๓. นายนัด                         จันทร์ช่วง
            ๑๔. นายประทีป                  ชุมพงศ์
            ๑๕. นายสำราญ                   จันทร์เมือง
            ๑๖. นายธรรมนูญ                ธรฤทธิ์

            การเรียนการสอนในขณะนั้นใช้อาคารเนื่อง–แจ้งมาชาตรี เป็นอาคารเรียนชั่วคราว ด้วยจำนวนนักเรียนเพิ่มมากขึ้นทุกปีจน อาคารเรียนไม่เพียงพอต่อจำนวนนักเรียนที่ เพิ่มขึ้น ในปี ๒๕๓๙ จึงได้เริ่มก่อสร้างอาคารเรียน ๕ ชั้น ขึ้น จนแล้วเสร็จภายในปีเดียว (อาคารที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน) จากแนวคิดการก่อตั้งโรงเรียน กล่าวได้ว่าเป็น การพัฒนาคน ตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ ๙ ที่เน้นคนเป็นศูนย์กลางของการ พัฒนา สอดรับนโยบายของรัฐที่กำลังดำเนินการขยายโอกาสทางการศึกษาให้มากขึ้น  

            เพื่อให้สอดคล้องกับแนวคิดของการจัดตั้งโรงเรียนดังกล่าว จึงกำหนดปรัชญาของ โรงเรียนว่า  ปญฺญา นรานํ รตนํ : ปัญญาเป็น รัตนะของนรชน โดยเชื่อว่า การศึกษา นำมาซึ่งปัญญาและปัญญาส่งเสริมให้บุคคลคิดดี พูดดี ทำดีในที่สุด

             เดิมชื่อ “โรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกสามัญวัดสระเรียง” เปิดสอนครั้งแรกในปี พ.ศ. ๒๕๓๗ โดยใช้ศาลา เอนกประสงค์ วัดสระเรียงเป็นอาคารเรียนชั่วคราว โดยเปิดทำ การเรียนการสอนในคราวเดียวกัน ทั้งมัธยมศึกษาตอนต้นและมัธยมศึกษาตอนปลาย โดยพระครูโฆสิตปริยัติยาภรณ์ เป็นผู้จัดการ และพระมหาภากร ฐิตธมฺโม เจ้าคณะ จังหวัดนครศรีธรรมราช (รก.) เจ้าอาวาสวัดวังตะวันตก เป็นครูใหญ่ท่านแรก

            ปีการศึกษา ๒๕๓๘ เปลี่ยนชื่อโรงเรียนใหม่เป็น “โรงเรียนพระปริยัติธรรมสามัญ วัดสระเรียง” โดยมี พระอธิการประหยัด วุธปญฺโญ อายุ ๔๐ ปี วุฒิการศึกษา น.ธ. เอก, พธ.บ., M.A. เจ้าอาวาสวัดสระเรียง เป็นผู้จัดการ และพระครูโฆสิตปริยัตยาภรณ์ อายุ ๔๗ ปี วุฒิการศึกษา ป.ธ.๖, พธ.บ., M.A., Ph.D. เจ้าอาวาสวัดเสมาเมือง เป็นผู้อำนวยการ

            ปัจจุบัน (พ.ศ. ๒๕๕๑) พระครูวรเขตคณารักษ์ เจ้าคณะอำเภอฉวาง อายุ ๓๘ ปี วุฒิการศึกษา น.ธ. เอก, ปธ ๔, พธ.บ., M.A. เป็นผู้จัดการ และพระครูพรหมเขตคณารักษ์ อายุ ๓๖ ปี วุฒิการศึกษา น.ธ. เอก, พธ.บ., M.A. เจ้าอาวาสวัดสระเรียง เจ้าคณะอำเภอ พระพรหม เป็นผู้อำนวยการ